Merkez Bankası’nın yüzde 8.5’lik faizinin anlamı kalmadı: Kredi faizleri yüzde 50’yi aştı

Endüstriyel Dekorasyon Nis 03, 2023 Yorum Yok

İktidarın iktisat siyasetinin temelini oluşturan nema indirimleri Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın “Nas var, ben nema artıramam”, “Faiz Sebep enflasyon neticedir” kelamlarıyla başlamıştı. Akabinde 2021 Eylül’ünde yüzde 18 olan Nakit siyaseti faizi yüzde 8.5’e kadar düştü.

Ekonomistler ve bankacılar ise Merkez Bankası’nın piyasadaki tesirinin silindiğini belirterek faizler ortasında giderek artan bir dengesizlik yaşandığını bunun da ekonomiyi zorladığını belirtiyor.

BANKALARIN KRİTİK DÖNEMİ

Eski Ziraat Bankası genel Müdür Yardımcısı Şenol Babuşcu, kasımda bu yana bankaların kârlılıklarının düştüğünü belirtirken seçim sonrası bankaları kritik bir devrin beklediğini lisana getiriyor. Merkez Bankası’nın Nakit siyasetinin fonksiyonsuz hale geldiğini belirten Babuşcu şu yorumları yapıyor: “Bu oranla bankalara verilen Nakit o bankaların Yekün kaynakları içinde yüzde 1’i buluyor. Bankalar ise para gereksinimlerini karşılamak için mecburen mevduat faizlerini yükseltmeye başladı. Şu anda mevduatlardan yüzde 30 ile aldığı parayı yüzde 20 ile kredilere vermek istemiyor doğal.” 

(Şenol Babuşcu)

İsmini vermek istemeyen bir bankacı faizler ortasındaki uçurumu şöyle kıymetlendirdi: “Serbest piyasa intikam alıyor. Fiyatı Denetim edemeyeceğiniz bir nokta vardır ve şu anda o noktaya gelindi. Bankaların TL toplamasına dayanak olunduğu kadar kredi nema tavanını kaldırsalar bankalar rahatlar. lakin tüketici krediyi Fazla değerliye alır. Bu karmaşada gerçek bir nema olağanlaşması ve ikna edici bir 4 yıllık enflasyon siyaseti pazarlanamazsa habire patinaj çekeriz.” 

İLK DÜĞME YANLIŞ İLİKLENDİ

“Faiz Sebep enflasyon sonuçtur” tezi ile gömleğin birinci düğmesinin yanlış iliklendiğini belirten eski BDDK Bankalar Yeminli Murakıbı Dr. Ramazan Başak ise şöyle konuştu: “Bozulan istikrarları düzeltmek için iliklenen her düğme de yanlış oldu dolasıyla ve bu gömlek hakikat bir biçimde giyilemedi. Dünyada siyaset faizinin yüzde 8.5, mevduat faizinin yüzde 30, resmi enflasyonun yüzde 55 olduğu Öbür bir ülke yoktur.” 

(Selva Demiralp)

Türkiye’de “enflasyona Karşın büyümenin” seçildiğini söyleyen Prof. Dr. Selva Demiralp, “Merkez Bankası’nın enflasyonu Denetim etmediği, ve hatta Merkez Bankası’nın değersizleştirildiği karar alıcılar tarafından da Anlatım edildi. Bu türlü bir ortamda Merkez Bankası ile piyasa faizleri ortasındaki ayrım büsbütün kopuyor. Hatta bir adım daha ileri gidip “daraltıcı genişleme” ismini verdiğim, siyaset faizi ile piyasa faizinin Aksi istikametlere gittiği durumla karşılaşıyorsunuz. Yani Merkez Bankası siyaset faizini düşürüyor fakat artan enflasyon beklentileri ve riskler piyasa faizini artırıyor” dedi.

İş dünyası da bu karmaşa nedeniye krediye ulaşamamaktan şikâyetçi. Aylık faizlerin ticari kredilerde yüzde 2.2’lere (yıllık yüzde 35) çıktığını söyleyen Türkiye ayakkabı Sanayicileri Derneği Lideri Berke İçten, “Pandemi öncesine nazaran Nakit siyaseti Fazla sıkı. Ayrıyeten vadeler en Çok 12 ay oluyor bu mühlet yatırım iştahını köreltiyor” dedi.

(Hayri Kozanoğlu)

BANKALAR KREDİ VERMİYOR

Prof. Dr. Hayri Kozanoğlu ise mali transfer sisteminin bozulduğunu söyledi. Seçim sonrası yükselen faizler sebebiyle mevduat faizlerinin daha da artacağını belirten Kozanoğlu, bankaların bugün kullandırdıkları enflasyona oranla düşük faizli krediler nedeniyle ziyan edeceklerini belirtti.

Ekonomi idaresinin Biricik hedefinin 14 Mayıs’a kuru patlatmadan ve düşük faizli kredilerle talebi canlı tutarak gidebilmek olduğunu belirten Kozanoğlu, Hazine ve Maliye Bakanı Nureddin Nebati’nin dün yaptığı bankaların sağlıklı olduğu yorumunu şöyle kıymetlendirdi: 

“Bankaların kârlarını iktisat idaresinin bir başarısı üzere göstermiş. Bu kârların devamı güç. Ayrıyeten bankalar artık Hane kredileri, yatırım kredileri vermiyor. En prestijli orta üst Sınıf müşterilere düşük faizle ihtiyaç/ tüketici kredisi dağıtıyor. Onlar da bunu çekip dövize, borsaya yöneliyor. Gerçek gereksinim sahipleri de krediye erişemiyor. Kısaca Nebati Hayal dünyasında yaşıyor.”

Yorum Yok

Yorum Yap